28 Haziran 2019 Cuma
26 Haziran 2019 Çarşamba
Hangi İşten Çıkışlarda İşsizlik Ödeneği Alınabilir?
Hangi İşten Çıkışlarda İşsizlik Ödeneği Alınabilir?
İşten çıkmış ve henüz iş bulamamış kişiler, bu süreçte hayatını idame ettirebilmek için işsizlik ödeneği almak isterler. İşçi, işsiz kaldığı günlerde bu ödeneği alabilmek için çalıştığı süreç boyunca işsizlik sigortası kapsamında prim ödemektedir. Fakat bu ödeneği alabilmek için işçinin çıkış nedeni büyük önem taşımaktadır. Bu yazımızda Hangi İşten Çıkışlarda İşsizlik Ödeneği Alınabilir? konusunu işleyeceğiz.
İşsizlik Sigortası Ne Zaman Başladı?
Ülkemizde işsizlik sigortası kolu, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu ile 08.09.1999 tarih ve 23810 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak 01.06.2000 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Kanunla düzenlenen işsizlik sigortasına ilişkin ödeme ve hizmetlerin uygulanmasına ise sigortalıların prim ödeme gün sayısına ilişkin koşulları yerine getirdiği Mart/2002 tarihinden itibaren başlanmıştır.
İşsizlik Sigortasını 4447 sayılı yasa; “Bir iş yerinde çalışırken, çalışma istek, yetenek, sağlık ve yeterliliğinde olmasına rağmen, herhangi bir kasıt ve kusuru olmaksızın işini kaybeden sigortalılara işsiz kalmaları nedeniyle uğradıkları gelir kaybını belli süre ve ölçüde karşılayan, sigortacılık tekniği ile faaliyet gösteren zorunlu sigorta” olarak tanımlamıştır.
İşsizlik Sigortasına Nasıl Hak Kazanırız?
İşsizlik ödeneğine hak kazanma şartları 4447 sayılı Kanunu 51. maddesinde belirtilmiştir. İşsizlik maaşında şartlar kolaylaşıyor başlıklı konumuzda işsizlik sigortasından yararlanma koşulları, kapsamı ve diğer detaylı bilgilere ulaşabilirsiniz.
Bu ödenekten çalışanlar işsiz kaldıklarında ilgili kanunda belirtilen gerekli şartları sağlamaları koşuluyla faydalanabilirler. İşsizlik maaşı almaya hak kazanmada son 3 yıl için 600 gün prim zorunluluğu ile birlikte son 4 ayın priminin eksiksiz bildirilmiş olma şartlarının yanında işten çıkış kodları işsizlik maaşı alabilmede en önemli bir faktördür.
SGK İşten Çıkış Bildirgesinin Önemi
İşverenin, işçinin işten çıkışının bildirimini SGK’nın belirlediği kodlar ile yapması gerekmektedir. Bu kodların işçinin işten çıkış nedenine uygun kullanılmaması, işçinin işsizlik maaşı almasına engel oluşturabilmektedir.
Birçok çalışanın sıkıntı yaşadığı diğer bir konuda, işverenin işten çıkış evraklarını işçiye vermekten kaçınmasıdır. İşveren işten çıkışı yapılan işçiye hangi nedenle çıkarıldığını, işten çıkış nedenini bildiren işten çıkış bildirgesini vermekle yükümlüdür.
Hangi hal ve durumlarda işten çıkan ve çıkarılanların işsizlik ödeneği, kıdem-ihbar hakkı kazanabileceği aşağıdaki yazımızda belirtilmiştir.
İstifa Dışındaki Çıkışlarda İşsizlik Ödeneği Alınır mı?
İstifa her kesin de bildiği gibi işsizlik ödeneği hak ettirmeyen bir çıkıştır. Fakat bu istifanın sebebi önemlidir. İşçi, iş sözleşmesini 4857 sayılı İş Kanunu madde 24’te belirtilen nedenlerden birini gerekçe göstererek haklı nedenle derhal feshediyorsa, işsizlik ödeneğine hak kazanacaktır. Aynı şekilde, muvazzaf askerlik görevini yerine getirmek üzere istifa ederek işten ayrılan personel, askerlik hizmetini tamamladıktan sonra iş bulamadığı süreçte işsizlik ödeneğini alabilecektir.
Evlilik nedeniyle iş sözleşmesini fesheden işçi ise işsizlik ödeneği alamayacaktır. Aynı şekilde emeklilik ya da 15 yıl 3600 prim gününü doldurup ayrılmak isteyenler işsizlik ödeneği alamazlar.
İşverenin işçiyi çıkartması durumunda genel bilinen işçinin işsizlik ödeneğine hak kazanacağıdır. Ama bu durum işverenin işten çıkarma nedenine göre değişiklik gösterebilmektedir. İşveren, iş akdini kendince geçerli bir neden ileri sürerek sonlandırıyor ise (04 kodu ile çıkışlar) işsizlik ödeneğine hak kazanacaktır. Bu çıkışlara örnek olarak, performans düşüklüğü, verimsizlik, departman kapanması örnek gösterilebilir. İşverenin haklı neden bildirerek yaptığı fesihlerde, haklı nedenin hangi madde kapsamında olmasına göre işçinin işsizlik ödeneği alıp alamayacağı belirlenir. İş Kanunu 25. maddenin “II – ahlak ve iyiniyete uymayan haller” kapsamında yapılan fesihlerde işçiye işsizlik ödeneği ödenmez.
İş sözleşmesinin kendiliğinden sona ermesi durumunda ise belirli süreli iş sözleşmesi söz konusu ise işsizlik ödeneğine hak kazanılacaktır.
İşsizlik ödeneği için yalnızca işten çıkış nedeni değil, diğer şartların da sağlanması koşulu olduğunu da unutmayalım.
Emeklilik Hesaplama Tabloları
İlk sigorta giriş tarihine göre sskdan emekli olunacak yaş farklılık göstermektedir. ilk defa 08.09.1999 tarihinden önce sigorta girişi olan erkekler için emeklilik hesaplama tablosu şu şekildedir;
08.09.1999 tarihi ile 30.04.2008 tarihleri arasında girişi olan erkekler 4a ssk kapsamında 7000 gün ve 60 yaşı tamamlamaları halinde emekli olabilir.
01.05.2008 tarihinden sonra işe girişi olan erkekler 4/a ssk kapsamında 7200 gün ve 60 yaşı tamamlamaları halinde emekli olurlar.
İlk defa 01.05.2008 tarihinden sonra sigorta başlangıcı olan erkekler emeklilikte kademeli geçişe tabidir. 7200 gün 60 yaş şartı 7200 günü 31.12.2035 tarihine kadar tamamlayanlar için geçerlidir.
- 7200 günü 31.12.2037 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 61 yaş,
- 7200 günü 31.12.2039 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 62 yaş,
- 7200 günü 31.12.2041 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 63 yaş,
- 7200 günü 31.12.2043 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 64 yaş,
- 7200 günü 01.01.2044 tarihinden sonra tamamlayanlar ise 7200 gün 65 yaş,
Şartlarına tabidirler.
4b/Bağkur
08.09.1999 tarihinden önce 4/b bağkur girişi bulunan erkekler için emekli olunacak yaş hesabı 2002/06. ay itibariyle 25 yılı tamamlamaya kalan süreye göre hesaplanır. Aşağıdaki tablodan 2002/06 ayı itibariyle 25 yılı tamamlamanıza kalan süreye göre bağkurdan emeklilik şartlarınızı hesaplayabilirsiniz.
08.09.1999 tarihi ile 30.04.2008 tarihleri arasında 4/b bağkur başlangıcı olan erkekler 9000 gün ve 60 yaşı tamamlamaları halinde emekli olurlar.
01.05.2008 tarihi sonrasında bağkur girişi olan erkekler de 9000 gün ve 60 yaşı tamamlamaları halinde emekli olabilirler.
İlk defa 01.05.2008 tarihinden sonra bağkur başlangıcı olan erkekler emeklilikte kademeli geçişe tabidir.900 0gün 60 yaş şartı, 9000 günü 31.12.2035 tarihine kadar tamamlayanlar için geçerlidir.
- 9000 günü 31.12.2037 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 61 yaş,
- 9000 günü 31.12.2039 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 62 yaş,
- 9000 günü 31.12.2041 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 63 yaş,
- 9000 günü 31.12.2043 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 64 yaş,
- 9000 günü 01.01.2044 tarihinden sonra tamamlayanlar ise 7200 gün 65 yaş,
4/c Emekli Sandığı
08.09.1999 tarihinden önce 4/c emekli sandığı girişi bulunan erkekler için emekli olunacak yaş hesabı 2002/06. ay itibariyle 25 yılı tamamlamaya kalan süreye göre hesaplanır. Aşağıdaki tablodan 2002/06 ayı itibariyle 25 yılı tamamlamanıza kalan süreye göre emekli sandığından emeklilik şartlarınızı hesaplayabilirsiniz.
08.09.1999 tarihi ile 30.04.2008 tarihleri arasında 4/c emekli sandığı başlangıcı olan erkekler 9000 gün ve 60 yaşı tamamlamaları halinde emekli olurlar.
01.05.2008 tarihi sonrasında 4/c emekli sandığı girişi olan erkekler de 9000 gün ve 60 yaşı tamamlamaları halinde emekli olabilirler.
İlk defa 01.05.2008 tarihinden sonra 4/c emekli sandığı başlangıcı olan erkekler emeklilikte kademeli geçişe tabidir.900 0gün 60 yaş şartı, 9000 günü 31.12.2035 tarihine kadar tamamlayanlar için geçerlidir.
- 9000 günü 31.12.2037 tarihine kadar tamamlayanlar 9000 gün 61 yaş,
- 9000 günü 31.12.2039 tarihine kadar tamamlayanlar 9000 gün 62 yaş,
- 9000 günü 31.12.2041 tarihine kadar tamamlayanlar 9000 gün 63 yaş,
- 9000 günü 31.12.2043 tarihine kadar tamamlayanlar 9000 gün 64 yaş,
- 9000 günü 01.01.2044 tarihinden sonra tamamlayanlar ise 9000 gün 65 yaş,
Kadınlar için emeklilik hesaplama tablosu
4/a SSK
İlk sigorta giriş tarihine göre sskdan emekli olunacak yaş farklılık göstermektedir. ilk defa 08.09.1999 tarihinden önce sigorta girişi olan kadınlar için emeklilik hesaplama tablosu şu şekildedir;
08.09.1999 tarihi ile 30.04.2008 tarihleri arasında girişi olan kadınlar 4a ssk kapsamında 7000 gün ve 58 yaşı tamamlamaları halinde emekli olabilir.
01.05.2008 tarihinden sonra işe girişi olan kadınlar 4/a ssk kapsamında 7200 gün ve 58 yaşı tamamlamaları halinde emekli olurlar.
İlk defa 01.05.2008 tarihinden sonra sigorta başlangıcı olan kadınlar emeklilikte kademeli geçişe tabidir. 7200 gün 58 yaş şartı 7200 günü 31.12.2035 tarihine kadar tamamlayanlar için geçerlidir.
- 7200 günü 31.12.2037 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 59 yaş,
- 7200 günü 31.12.2039 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 60 yaş,
- 7200 günü 31.12.2041 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 61 yaş,
- 7200 günü 31.12.2043 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 62 yaş,
- 7200 günü 01.01.2045 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 63 yaş,
- 7200 günü 01.01.2047 tarihine kadar tamamlayanlar 7200 gün 64 yaş,
- 7200 günü 01.01.2048 tarihinden sonra tamamlayanlar ise 7200 gün 65 yaş,
Şartlarına tabidirler.
4/b Bağkur
08.09.1999 tarihinden önce 4/b bağkur girişi bulunan kadınlar için emekli olunacak yaş hesabı 2002/06. ay itibariyle 25 yılı tamamlamaya kalan süreye göre hesaplanır. Aşağıdaki tablodan 2002/06 ayı itibariyle 25 yılı tamamlamanıza kalan süreye göre bağkurdan emeklilik şartlarınızı hesaplayabilirsiniz.
08.09.1999 tarihi ile 30.04.2008 tarihleri arasında 4/b bağkur başlangıcı olan kadınlar 9000 gün ve 58 yaşı tamamlamaları halinde emekli olurlar.
01.05.2008 tarihi sonrasında bağkur girişi olan kadınlar da 9000 gün ve 58 yaşı tamamlamaları halinde emekli olabilirler.
01.10.2008 tarihinden sonra Bağkur başlangıcı olan kadın sigortalılar 9000 günü doldurmaları ve aşağıdaki geçiş tablosunda yer alan yaş şartını sağlamaları halinde emekli olabilmektedirler.
1. 01.01.2036 ila 31.12.2037 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan 59 yaş
2. 01.01.2038 ila 31.12.2039 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan 60 yaş
3. 01.01.2040 ila 31.12.2041 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan 61 yaş
4. 01.01.2042 ila 31.12.2043 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan 62 yaş
5. 01.01.2044 ila 31.12.2045 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan 63 yaş
6. 01.01.2046 ila 31.12.2047 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan 64 yaş
7. 01.01.2048 tarihinden itibaren ise 65 yaş
4/c Emekli sandığı
08.09.1999 tarihinden önce 4/c emekli sandığı girişi bulunan kadınlar için emekli olunacak yaş hesabı 2002/06. ay itibariyle 25 yılı tamamlamaya kalan süreye göre hesaplanır. Aşağıdaki tablodan 2002/06 ayı itibariyle 25 yılı tamamlamanıza kalan süreye göre emekli sandığından emeklilik şartlarınızı hesaplayabilirsiniz.
08.09.1999 tarihi ile 30.04.2008 tarihleri arasında 4/c emekli sandığı başlangıcı olan kadınlar 9000 gün ve 58 yaşı tamamlamaları halinde emekli olurlar.
01.05.2008 tarihi sonrasında 4/c emekli sandığı girişi olan kadınlar da 9000 gün ve 58 yaşı tamamlamaları halinde emekli olabilirler.
9000 günü 31.12.2035 tarihine kadar tamamlayan bayanlar 58 yaşında emekli olurlar ama diğerleri için yaş,
1) 1/1/2036 ilâ 31/12/2037 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan erkek için 59,
2) 1/1/2038 ilâ 31/12/2039 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan erkek için 60,
3) 1/1/2040 ilâ 31/12/2041 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan erkek için 61,
4) 1/1/2042 ilâ 31/12/2043 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan erkek için 62,
5) 1/1/2044 ilâ 31/12/2045 tarihleri arasında 9000 günü tamamlayan erkek için 63,
6) 1/1/2046 ilâ 31/12/2047 tarihinden sonra 9000 günü tamamlayan erkek için 64,
7) 1/1/2048 tarihinden itibaren ise kadın için 65
olarak uygulanır.
İşsizlik Maaşında Şartlar Kolaylaşıyor
İşsizlik Maaşında Şartlar Kolaylaşıyor
Son günlerde yazılı ve görsel medyada işsizlik ödeneği ile ilgilide bir takım düzenlemeler yapılacağına ilişkin haberler yer almaktadır.
Daha önce kesintisiz 120 gün sürekli çalışmayanlara ve devamsızlık yapanlara işsizlik maaşı verilmiyordu. Yeni düzenleme ile sürekli çalışma koşulu kaldırılarak yerine iş sözleşmesinin devam edip etmediğine bakılacak. Yani Sosyal Güvenlik Kurumu’na eksik gün bildirilenlerde artık işsizlik ödeneği alabilecek. Uzun vadede ise ödenek miktarı konusu ve uzun vadeli işsizler, eğitim, yaş kriterlerine göre düzenlemeler yapılması öngörülüyor.Başvuru şartları esnetildiğinde işsizlik maaşından yararlananların sayısının artması sağlanarak işsizlik sigortası daha fazla sosyal koruma sağlayacak şekilde yeniden düzenlenmiş olacak.
İşsizlik maaşı
İşsizlik maaşı (işsizlik ödeneği) çalışanlara işsiz kalmaları ve kısa süre içerisinde iş bulamamaları durumunda yeni bir işe girene kadar belirli bir süre için temel ihtiyaçların karşılanması amacıyla, devletin sigortalı işçiler üzerinden düzenli olarak aldığı primlerin kesintileri ile biriktirilen fondan karşılanan ve belirli bir süre için ödenen paradır.
İşsizlik maaşı almaya hak kazanabilmenin en önemli koşulu işsizlik sigortası kapsamında bir işyerinde, kendi istek ve kusuru dışında işinin kaybetmesi gerekir. Çalışanın, kendi isteğinin dışında iş akdinin feshedilmesi ile işsizlik maaşı dışında, tazminat hakkı da ortaya çıkar. Tazminatınızı hemen hesaplamak için tıklayınız.
İşsizlik Sigortasından Yararlanma Koşulları Nelerdir?
İşsizlik ödeneğinden faydalanabilmek için;
SGK işten ayrılış kodunun işsizlik ödeneğini hak edecek şekilde bildirilmiş olmak, Haklı nedenle fesihle kendi isteği ile işten ayrılanların da işsizlik maaşı alma hakkı bulunmaktadır. İşten çıkış kodları ile ilgili içeriğimize buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.
İşten ayrılma tarihinden önceki son 120 gün (4 ay) süresince kesintisiz olarak sigortası ödenmiş olmak,
Son 3 yılda en az 600 gün işsizlik sigorta kesintisi ödemiş olmak,
İşten ayrıldıktan sonra 30 gün içinde en yakın İŞKUR birimine şahsen ya da elektronik ortamda başvurmuş olmak gerekmektedir. Bu süreyi geçirmekle işsizlik maaşı alma hakkınızı kaybetmiyorsunuz. Ancak gecikmeniz alacağınız maaşınızın süresini azaltıyor.
Bu şartların hepsini sağlayarak işten ayrılmış işçiler işsizlik ödeneğine hak kazanacaklardır. İşsizlik ödeneği tutarının ne kadar olacağı, ne kadar süre devam edeceği de işçinin çalışması süresince aldığı ücretle ilişkili olarak hesaplanacaktır.
İşsizlik Ödeneğinin Süresi Ne Kadardır?
İş akdinin feshinden önceki son 3 yıl içinde;
*600 gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olan sigortalı işsizlere 180 gün(6 ay)
*900 gün sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olan sigortalı işsizlere 240 gün (8 ay)
*1080 gün ve fazlası sigortalı olarak çalışıp işsizlik sigortası primi ödemiş olan sigortalı işsizlere 300 gün (10 ay)
süreyle yararlanma koşullarını taşıması kaydıyla işsizlik ödeneği ödenmektedir.
İşsizlik maaşı alanların yararlandıkları süre içerisinde Genel Sağlık Sigortası primleri yatırıldığı için kendisi ve bakmakla yükümlü olduğu ailesi sağlık hizmetlerinden yararlanabilmektedir.
İşsizlik Maaşı Nasıl Hesaplanır?
Sigortalı çalışan işçilerin işlerinden işsizlik sigortası hak edecek şekilde ayrılmaları durumunda alacakları işsizlik maaşını miktarını hesaplamak için sigortalının son 4 aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının %40’ı olarak hesaplanır.
Yani çalışan ortalama ücretinin %40’ı kadar işsizlik maaşı alabilir. Ve bu rakam geçerli brüt asgari ücretin %80’ini geçemez. Bu durumda maaşı yüksek olan birisinin alacağı işsizlik maaşı asgari ücretin %80’i kadardır. İşsizlik maaşından sadece damga vergisi kesintisi yapılır.
Örnek- Son 4 aylık ortalama brüt ücretinizin %40’ını alarak bunun üzerinden binde 7,59 damga vergisi düşülür.
Asgari ücret üzerinden alınacak en düşük işsizlik maaşı tutarı
2.029,50 * 4 = 8.118
8.118 / 4 = 2.029,50
2.029,50 * %40 =811,80
811,80 * 0,00759 = 6,16 Damga Vergisi Kesintisi
811,80– 6,16= 805,64 TL Ödenecek işsizlik Miktarı
En yüksek işsizlik maaşı tutarı
7.000 * 4 = 28.000
28.000 / 4 = 7.000
7.000 * %80 =1.623,60 (*)
1.623,60 * 0,00759 =12,32 Damga Vergisi Kesintisi
1.623,60- 12,32=1.611,28 TL Ödenecek işsizlik Miktarı
(*) Hesaplanan işsizlik ödeneği aylık asgari ücretin brüt tutarının yüzde seksenini geçemeyeceği için işsizlik ödeneği bu tutarın üzerinden hesaplanır.2.029,50%80=1.623,60
2018 yılı işsizlik maaşı tabanı 805,64 TL tavanı 1.623,60 TL’ dir.
Askerlik Dönüşü İşsizlik Maaşı Alınabilir mi?
İşsizlik maaşı aldıkları süre içerisinde askere gitmek durumunda kalanların maaşları kesilir, askerden döndüklerinde başvurmaları durumunda kalan süreye ait maaşlarını alabilirler.
İşsizlik Maaşı Ne Zaman Kesilir?
İşsizlik maaşı alırken bir işte çalışmaya başlayanların,
İşsizlik ödeneği aldıkları süre içerisinde emekli olanların,
İşsizlik maaşı aldıkları sırada askere gidenlerin, maaşları kesilir.
İşsizlik maaşı alırken durumunda değişiklik olanların, bunu hemen İŞKUR’a bildirmesi gerekir. Değişikliği bildirmeyip maaşı almaya devam edenler tespit edildiğinde ödenen paralar faiziyle birlikte geri alınmaktadır.
İŞKUR tarafından teklif edilen bir işin, haklı bir nedene dayandırmadan reddedenlerin, tekrar başlatılmamak üzere maaşları kesilmektedir.
Kaydol:
Yorumlar (Atom)
-
Bayilik Sözleşme Örneği BAYİLİK SÖZLEŞMESİ Madde 1- Taraflar; Bir yanda …… …….. (bundan sonra ŞİRKET olarak anılacaktır) il...
-
Erenköy Cemati Erenköy Cemati Kökleri Kelami Dergahı’na ve ŞEYH MAHMUD ESAD ERBİLİ(K.S)’a dayanıyor.ŞEYH MAHMUD ESAD ERBİLİ(K.S), tek...
-
Bugün, ülkemizde ve dünyada vuku bulan olaylar ile ekonomik-sosyal-kültürel-politik değişimleri anlayabilmemiz için; 1970’li yıllarda ort...
